“Aşırı sıcaklara karşı yasal koruma şart”
Birleşik Metal-İş Sendikası ile Türk Tabipleri Birliği, sıcak hava dalgalarının çalışma yaşamını doğrudan etkilediğini belirterek, çalışanların sağlığını ve yaşam hakkını koruyacak önlemlerin hayata geçirilmesi çağrısında bulundu
İklim krizinin etkisiyle Türkiye genelinde daha sık ve daha uzun süre etkili olan sıcak hava dalgaları, çalışma yaşamında işçi sağlığı ve iş güvenliği açısından ciddi riskler yaratıyor. Bu risklere dikkat çeken Birleşik Metal-İş Sendikası ile Türk Tabipleri Birliği (TTB), aşırı sıcaklarda çalışanların korunmasına yönelik yasal düzenleme çağrısı yaptı. Açıklamada, özellikle açık alanda çalışanlar ile yeterli soğutma sistemi bulunmayan kapalı işyerlerinde çalışanların ciddi risk altında olduğu belirtilirken, mevcut iş sağlığı ve güvenliği uygulamalarının bu yeni koşullara yanıt vermekte yetersiz kaldığı ifade edildi. Yüksek sıcaklıklara maruz kalmanın sıcak çarpması, sıvı ve mineral kaybı, güneş çarpması, böbrek, kalp ve damar hastalıkları ile kronik hastalıkların ağırlaşmasına yol açabileceği belirtilirken, sıcaklığın çalışanların dikkatini ve performansını olumsuz etkilediği, bunun da iş kazaları riskini artırdığı vurgulandı.
“SICAKLIĞA BAĞLI ÖLÜMLER AÇIKLANMIYOR”
Birleşik Metal-İş ve TTB, Türkiye'de aşırı sıcaklara bağlı ölümlere ilişkin resmi verilerin kamuoyuyla paylaşılmadığına dikkat çekti. Açıklamada, “Türkiye'de sıcaklıklara bağlı ölümler açıklanmamakta, bu nedenle sorunun gerçek boyutu ortaya konulamamaktadır. Birçok ülkede aşırı sıcaklara bağlı ölümler düzenli olarak izlenmekte ve kamuoyu ile paylaşılmaktadır. Ülkemizde ise bu konuda sistematik bir izleme ve raporlama bulunmamaktadır.” denildi.
Sıcaklığa bağlı hastalıklar ve ölümler konusunda düzenli veri toplanması, bilimsel araştırmaların desteklenmesi ve elde edilen verilerin şeffaf biçimde kamuoyuyla paylaşılması gerektiği de vurgulandı.
“BİLİMSEL ÖLÇÜTLERE GÖRE DÜZENLENMELİ”
Açıklamada, azami ısı maruziyeti sınırlarının yalnızca hava sıcaklığına göre değil hava sıcaklığı, nem ve radyant ısıyı birlikte değerlendiren, başta WBGT (Islak Hazne Küre Sıcaklığı) olmak üzere uluslararası kabul gören bilimsel ölçütlere göre belirlenmesi istendi.
İşin fiziksel yükü, maruziyet süresi ve kullanılan koruyucu ekipmanların da dikkate alınması gerektiği belirtilirken, farklı iş kolları ve çalışma ortamları için ayrı sınırların işçi sendikaları, meslek örgütleri ve ilgili bilim alanlarının katılımıyla belirlenmesi çağrısı yapıldı. Belirlenen sınırların aşılması ya da aşırı sıcakların çalışanlar açısından ciddi ve yakın tehlike oluşturması halinde çalışmaların durdurulması gerektiği belirtilen açıklamada, işçilerin çalışmaktan kaçınma hakkını ücret, sosyal hak ve iş güvencesi kaybı yaşamadan kullanabilmelerinin yasal güvence altına alınması istendi.
İŞVERENLERE YENİ YÜKÜMLÜLÜKLER
Açıklamada, işverenlerin gölgelik alanlar ve serinleme noktaları oluşturması, ücretsiz içme suyu ve gerektiğinde sıvı desteği sağlaması, ısı kaynaklarını yalıtması, uygun havalandırma ve iklimlendirme sistemleri kurmasının zorunlu hale getirilmesi gerektiği belirtildi. Bu yükümlülüklerin düzenli olarak denetlenmesi ve ihlallerde caydırıcı yaptırımlar uygulanması çağrısı yapıldı.Ayrıca aşırı sıcak dönemlerinde çalışma saatlerinin yeniden düzenlenmesi, günün en sıcak saatlerinde çalışmanın sınırlandırılması, dinlenme ve serinleme molalarının artırılması ile çalışma-dinlenme programlarının ölçülen ısı yüküne göre belirlenmesi istendi.
Birleşik Metal-İş ve TTB, işyerlerinde yapılan risk değerlendirmelerinin ısı maruziyetinin farklı işçi grupları üzerindeki etkilerini kapsayacak şekilde yeniden düzenlenmesini istedi. Açıklamada; açık alanda çalışanlar, hamile veya menopoz dönemindeki çalışanlar, ileri yaştakiler, kronik hastalığı bulunanlar, göçmen ve mevsimlik işçiler ile kayıt dışı ve güvencesiz çalışanların karşı karşıya olduğu risklerin dikkate alınması gerektiği belirtildi.
SAĞLIK GÖZETİMİ GÜÇLENDİRİLMELİ
Açıklamada, işyeri sağlık birimleri ile revirlerin aşırı sıcaklara bağlı sağlık sorunlarına müdahale edebilecek personel, ekipman ve acil müdahale protokolleriyle güçlendirilmesi gerektiği belirtildi.Yüksek sıcaklıklara sürekli maruz kalan çalışanların en geç altı ayda bir sağlık kontrolünden geçirilmesi gerektiği ifade edilirken, kalp-damar, beyin-damar, solunum ve böbrek hastalıkları ile sıvı-elektrolit dengesi açısından düzenli izlenmeleri istendi.
Birleşik Metal-İş ve TTB, aşırı sıcaklara karşı alınacak önlemlerin işverenlerin inisiyatifine bırakılamayacağını belirterek, “Aşırı sıcaklarda çalışmaya ilişkin bağlayıcı yasal düzenlemeler yapılmalı, belirli sıcaklık eşiklerinin aşılması halinde çalışma sürelerinin azaltılması ya da çalışmaların durdurulmasına yönelik açık hükümler oluşturulmalıdır.” çağrısını yineledi.
Açıklamada, çalışanların sağlıklı ve güvenli çalışma hakkının korunmasının devletin temel yükümlülüklerinden biri olduğu vurgulanarak, bilimsel verilere dayalı yasal düzenlemelerin bir an önce hayata geçirilmesi istendi.