Bir bağış, bir hayat
Kadıköy’de Organ Bağışı Haftası kapsamında düzenlenen söyleşide, organ bağışının önemi ve Türkiye’deki bağış oranları konuşuldu
Organ nakli bekleyen binlerce insan için bir bağış, yeniden sağlığına kavuşmanın ve hayata kaldığı yerden devam edebilmenin umudu. 3-9 Kasım Organ Bağışı Haftası kapsamında Kadıköy Kent Konseyi Sağlık Grubu ve Diyaliz ve Organ Nakil Hastaları Derneği tarafından bir söyleşi düzenlendi. 7 Kasım’da Caddebostan Kültür Merkezi’nde gerçekleştirilen söyleşide, organ bağışının önemi bir hekimin deneyimleri ve nakil sayesinde hayata tutunan iki kadının hikâyesi üzerinden anlatıldı. Söyleşinin konuşmacısı Op. Dr. Gültekin Hoş, Türkiye’de organ bağışının durumunu ve nakil süreçlerinde yaşananları aktardı. Akciğer nakli olan Aygün Mengelli ile karaciğer nakli olan Fazilet Sönmez ise hastalık süreçlerini ve nakil sonrasında yeniden hayata tutunmanın kendileri için ne ifade ettiğini katılımcılarla paylaştı.
“ İNSAN OLMAK YETER”
Söyleşide organ bağışının toplumsal dayanışma ve iyilik meselesi olduğunu vurgulayan Op. Dr. Gültekin Hoş, Türkiye’de organ bağışı oranlarının hâlâ istenilen düzeyde olmadığını söyledi. Organ nakli alanındaki deneyimlerini paylaşan Hoş, şöyle konuştu: “Organ bağışında hâlâ dünyada sonlardayız. 2018’de milyon kişi başına 7,4’e geldik. İspanya ise 48’di. Biz bu meseleye bir dava olarak bakıyoruz. Bu bir hayat tarzı. Biz hep yüzde 1’e oynadık. Bağış bana yüzde 1’i öğretti. O yüzde 1 senin eşin, kızın, annen, baban olduğunda kocaman bir yüzde 100’e dönüşüyor. O bağışlanan yüzde 1, Hakkari’de kalp bekleyen çocuk için hep yüzde 100’dü. Organı konuşmak için sağlıkçı olmak gerekebilir. Organ bağışını konuşmak için insan olmak yeter.”
“İYİ Kİ YAŞIYORUM”
Çocukluğundan itibaren solunum yolu hastalıklarıyla mücadele ettiğini anlatan akciğer nakli olan hemşire ve organ nakli koordinatörü Aygün Mengelli, yaşadığı zorlu süreci şu sözlerle anlattı: “Nakil beklerken bir taraftan ölüme alıştırıyorsunuz kendinizi. Bir taraftan ne olacak diye soru işaretleriniz oluyor. Bana bir organ çıksın diye hiçbir zaman dua etmedim. Hep çocuklara çıksın dedim. Benden daha küçükler var, benden daha çok ihtiyacı olanlar var, evladı olanlar var. Gündelik hayatınız çok zor oluyor. Mesela oksijen cihazıyla yaşarken maskenin uzunluğu kadar hareket edebiliyorsunuz. Benim organ beklediğim dönemde WhatsApp gruplarındaydım. O psikolojiyi yönetmek gerçekten çok zor.”
Hayatını kaybeden bir annenin bağışladığı akciğerle yeniden hayata tutunduğunu anlatan Mengelli, nakil sonrasında yaşadığı ilk anları da paylaştı: “Ben ilk nefesimi görebilen, yaşayabilen çok şanslı bir insanım. Yoğun bakımda hazırlık yapılırken hemşire, ‘Biraz zorlanacaksın, panikleme’ demişti. Çektiler, bende hiçbir şey yoktu ve çok rahattım. O zaman anladım ki esas zor olan nefes alamadığım zamanlarmış.”
“AİLESİNE MİNNET BORÇLUYUM “
Karaciğer yetmezliği nedeniyle uzun süre tedavi gören ve sekiz yıl önce organ nakli olan Fazilet Sönmez, hastalık sürecinde yaşadıklarını anlattı. Sönmez, “Bir yılda 40 kilolara düştüm. İnanılmaz ağrılar çektim ve yatağa bağlı kaldım. Hayatım artık hastanede devam ediyordu. Bir gece yarısı gelen bağışla tekrar hayata döndüm. Ölecektim, ölmedim ve 10 gün ağladım. İnanamadım çünkü yaşayacağımı düşünmüyordum. İyi ki yaşıyorum. Donörüme minnet borçluyum. Ailesine minnet borçluyum.” dedi.