Bir hayalin gazına basmak
Toplumsal ezberlere rağmen ralliye başlayan Sevgi Aktürk, kararlılığı ve tutkusu sayesinde 47 yaşında Türkiye Ralli Kadın Pilot Şampiyonu oldu
Toplumsal cinsiyet normlarını, yaş kalıplarını ve hıza dair tüm ezberleri bozan bir isim Sevgi Aktürk. 25 yıllık profesyonel iş hayatının ardından, emeklilikle birlikte “artık sıra benim hayalimde” diyerek direksiyonun başına geçti. Ve 2025’Türkiye Ralli Kadın Pilot Şampiyonu oldu. Aktürk ile ralli dünyasına adım atışını ve yaşadıklarını konuştuk.
ŞANTİYELERDEN RALLİ PARKURUNA
Ralli dünyasına giriş hikâyeniz nasıl başladı? Bu merak çocukluktan mı geliyor?
Araba kullanmayı her zaman çok seviyordum; 18 yaşında ehliyetimi aldım ve 20 yaşımda kendi arabam vardı. Asıl kırılma noktası 2005 yılında Doğuş Grubu’nun düzenlediği “Polo Cup Ladies” yarışına davet edilmem oldu; ralliyle ilk kez orada tanıştım ve “Bir gün ben de yapacağım” dedim. Ancak o dönem internet ve bilgi akışı bu kadar yaygın değildi; araya hayat şartları, iş hayatı ve çocuk girince bu hayalimi ötelemek zorunda kaldım.
25 yıllık bir inşaat kariyerinden sonra bu spora başlamak radikal bir karar değil mi?
Kesinlikle. 25 yıl boyunca inşaat ve restorasyon işinde çalıştım; çok önemli bir ismin yardımcılığını yapıyordum. Pandemi döneminde emekli olunca “Hayalimi gerçekleştirmeliyim” diyerek araştırmalara başladım.
Motor sporları dünyasına adım attığınızda doğrudan ralli ile mi başladınız? Eğitim süreciniz nasıl ilerledi?
Motor sporlarında pist, ralli, ralli-cross gibi farklı branşlar var. Ben önce daha kısa ve asfalt bir pist üzerinde yapılan, rallinin bir nevi küçüğü olan "tırmanma" yarışlarıyla başlamayı seçtim. 2022 yılında ileri sürüş eğitimi aldım ve 2023 yılında tırmanma yarışlarına katılarak kendimi denedim. Tırmanma yarışları yaklaşık 7-8 kilometrelik etaplardan oluşur; asıl ralliye alışmak için güzel bir antrenman niteliğindedir. 2023 yılında bu kategoride kadınlar üçüncüsü olmayı başardık. Ancak benim asıl hedefim her zaman ralliydi çünkü ralli çok daha mücadeleci, her an her şeyin olabileceği, sürprizlerle dolu bir branş. 2023, 2024 ve 2025 yıllarında ralli sezonlarında yarıştım ve nihayetinde 2025 yılı Türkiye Ralli Kadın Pilot Şampiyonu oldum.
“ERKEKLERLE AYNI ETAPLARDA YARIŞIYORUZ”
Kadınların bu sporda erkeklerle aynı şartlarda yarışıp yarışmadığı merak edilen bir konu. Rallide kadınlar için ayrı bir parkur mu var?
Bu çok karıştırılan bir konu; hayır, biz erkeklerle tamamen aynı şampiyonada, aynı etaplarda yarışıyoruz. Hepimiz birer dakika arayla aynı yollardan geçiyoruz. Kadınlar kategorisi sadece kupa sınıflandırmasında farklılık gösteriyor; yani genel klasmanın içinde hepimiz bir aradayız. Toplamda sezon içinde 70-75 araba yarışıyoruz ve kadın pilot olarak sayımız bizim de bu işe girmemizle arttı; şu an Türkiye’de yaklaşık 8 kadın pilot ve 15’e yakın kadın kopilot var.
Başlangıçta “yapamazsınız” diyenler oldu mu? Çevrenizin ve ailenizin tepkisi nasıldı?
Olmaz mı? Toplumsal cinsiyet normları ve ezberlerimiz yüzünden bir kadının ralli yapması insanlara hala enteresan geliyor. Annem ve abilerim ilk duyduklarında çok kızdılar, “Saçmalama” dediler. Ancak benim ne kadar kararlı olduğumu gördüklerinde dua etmekten başka şansları kalmadı. Eşim sağ olsun en büyük destekçim oldu, her zaman yardımcı oldu. Oğlumu da 7 yaşından beri her yarışıma götürüyorum.
Ralli gerçekten dışarıdan göründüğü kadar tehlikeli mi, yoksa güvenlik sistemleri bu riski minimize ediyor mu?
Aslında ralli çok güvenli bir spor. Aracın içinde “roll cage” dediğimiz çelik bir kafes var ve altı noktadan bağlı kemerlerle koltuğa adeta yapışmış durumdayız, Geçen sezon iki kez takla attık, hatta birinde ağaçların içine girdik; jant üzerinde yarışı bitirdiğim oldu. Normal bir trafik kazası gibi değil; o kafes ve koruma sistemleri sayesinde takla atsanız bile korunuyorsunuz.
2025 şampiyonluğuna giden yolda unutamadığınız, “buradan nasıl çıktık” dediğiniz bir an var mı?
Son yarış olan Kocaeli yarışı benim için tam bir stres testiydi. Yağmur yağmıştı ve zemin jilet gibi kaygandı. Bir etapta yol dışı olup ağaçlara girdik; önümde dev bir ağaç vardı ve manevra alanım yoktu. Araba beş kez stop etti ama bir şekilde yolun üstüne çıkmayı başardım. Sonra fark ettim ki jant üzerinde gidiyorum, lastiğim patlamış. O halde yarışı bitirip, yol kenarında lastiği değiştirdik ve zaman cezası yememek için 45 dakika boyunca servis alanına yetişmeye çalıştık.
“SPONSOR ARAYIŞIMIZ SÜRÜYOR”
Bu sporun maddi boyutundan da bahsetmek gerekirse, bir yarışın maliyeti ortalama ne kadar? Sponsor bulmak neden bu kadar önemli?
Ralli maalesef çok pahalı bir spor. Eğer arabanız varsa, hiç kaza yapmasanız bile bir yarış size 5-6 bin Euro’ya mal olabilir. Bu rakamın içine kayıt parası, yakıt, servis ve lastik gibi giderler dahil. Sponsorluk burada devreye giriyor; çünkü bu maliyetlerin altından tek başına kalkmak çok zor.
Şirketler neden ralli sporuna sponsor olmalı? Onlar için ne gibi avantajlar var?
Aslında sponsorlar için müthiş bir vergi avantajı var ama çoğu bunu bilmiyor. Biz Spor Bakanlığı’ndan aldığımız belgelerle, sponsorun verdiği desteği resmi olarak masraf göstermesini sağlıyoruz. Bu destek miktarının tamamı masraf gösterilebiliyor ve vergisinden düşebiliyor. Hem iki kadın sporcuya destek olmuş oluyorlar hem de logoları araçlarımızda ve tulumlarımızda basın aracılığıyla binlerce kişiye ulaşıyor. Şu an bize Ovo destek veriyor ama şampiyonluk yolunda her zaman yeni sponsorlara ihtiyacımız var.
“HAYALLERİNDEN VAZGEÇMESİNLER”
Ralliye başlamak isteyen kadınlara ne önerirsiniz?
Birincisi, hayallerinden asla vazgeçmesinler. Ben 47 yaşındayım ve bu yaşımda Türkiye Şampiyonu oldum. Eğer gerçekten istiyorlarsa ve doğru yolu ararlarsa, bir gün mutlaka o koltuğa oturacaklardır. Cesaret her şeyin başıdır.
Son olarak, sokaklardaki “hız tutkusu” hakkında gençlere ne söylemek istersiniz?
Trafikteki hıza kesinlikle karşıyım; Bağdat Caddesi gibi yerlerdeki durumlar çok korkunç. Gençlere mesajım: Hız yapacaksanız sokaklarda değil, pistlerde yapın. Federasyonun (TOSFED) "Genç Yıldızını Arıyor" gibi ücretsiz ve destekleyici aktiviteleri var; buraları takip etsinler. Sokaktaki hızın geri dönüşü yok ama pistte o adrenalini güvenle yaşamak bambaşka bir zevk.